Loopbaan

Kinderbijbels

 

Er is een discussie over de vraag of kinderen naar de Bijbel moeten worden gebracht, of de Bijbel naar kinderen. Klaas Smelik kiest uitdrukkelijk voor het eerste. Om te tonen dat dit kan, schreef hij vijf boeken over Bijbelse personen voor kinderen. Het gaat om:

 

Esther

Daniël

Jona

Miriam

Simson.

 

Illustraties: Jet Naftaniel-Joëls

 

Later schreef hij

 

Bijzonder Bijbels Beestenboek

Hierin vertellen dieren zelf het Bijbelverhaal, waarin zij een rol spelen.

 

Illustraties: Lika Tov

Trefwoorden

Hebreeuws

Jodendom

Etty Hillesum

Hebreeuwse Bijbel

Oude Geschiedenis

Archeologie

Kinderbijbels

Detectives

Inscripties

Israël

Antisemitisme

Kerk - synagoge

INTERESSE

 

Toen hij negen jaar oud was, wilde Klaas Smelik archeoloog worden. Op de middelbare school was geschiedenis zijn favoriete vak, maar vlak vóor het eindexamen besloot hij onverwachts theologie te gaan studeren.

 

Dit had te maken met zijn interesse voor de Hebreeuwse Bijbel en Jodendom. Door de verhalen thuis over Etty Hillesum was hij geïntrigeerd geraakt door het lot van het Joodse volk en de achtergronden van het antisemitisme. Vooral de vraag waarom de kerk zo'n grote rol had gespeeld in de vele vervolgingen van de aanhangers van de godsdienst, waaruit zij zelf was voortgekomen, hield hem bezig.

 

De liefde voor de archeologie bleef. Hij nam deel aan zeven opgravingen. De in Israël en omstreken teruggevonden inscripties inspireerden hem tot onderzoek en tot het schrijven van twee boeken over dit onderwerp.

 

Omdat zijn beide ouders schrijver waren, kreeg Klaas Smelik tijdens zijn studie grote twijfels over de reconstructie van de ontstaansgeschiedenis van de Hebreeuwse Bijbel (Oude Testament), zoals gangbaar in het wetenschappelijke onderzoek, met name de bronnensplitsing. Zo werken schrijvers niet, was zijn conclusie, maar hoe dan wel? Vanuit deze vraagstelling begon hij de verhaaltechniek van de Bijbelschrijvers te bestuderen met bijzondere aandacht hoe historische gegevens binnen de verhalen worden gebruikt en waar nodig aangepast.

 

Verhalen bestuderen is iets anders dan verhalen vertellen, maar Bijbelverhalen navertellen voor kinderen was voor hem een gulden middenweg. Ook het schrijven van detectives gebaseerd op teksten uit het oude Egypte met mensen in de hoofdrol, die echt hebben geleefd, was een boeiende manier om wetenschappelijk onderzoek en fantasie te combineren en zo een spannend verhaal te vertellen over een ver verleden.

 

PUBLICATIES

 

Klaas Smelik publiceerde een veertigtal boeken en honderden artikelen over Hebreeuws, Oudhebreeuwse inscripties, de Hebreeuwse Bijbel, het jodendom, de verhouding kerk-synagoge, oude geschiedenis en antieke godsdienstgeschiedenis, en Etty Hillesum. Een overzicht is te vinden op de website van de academische bibliografie van de Universiteit Gent:

 

https://biblio.ugent.be/publication?q=%22Klaas+Smelik%22

 

Voor kinderen schreef hij zes boeken over bijbelverhalen en voor volwassenen drie detectives die in het oude Egypte spelen.

LOOPBAAN

 

Klaas Smelik begon in 1974 zijn loopbaan als leraar godsdienst aan een middelbare school te Zaandam. Daarna werd hij onderzoeksmedewerker in dienst van ZWO om zijn proefschrift te schrijven. In 1978 werd hij onderzoeker in tijdelijke dienst bij de vakgroep Oude Testament van de Universiteit van Amsterdam met een bijzondere onderzoeks- en onderwijsopdracht op het gebied van de geschiedenis en godsdienst van het oude Israël. In 1979 werd hij studiesecretaris van het Christelijk Lektuur Centrum, onderdeel van het Nederlands Bibliotheek en Lektuur Centrum te ’s-Gravenhage. Tegelijk was hij deeltijd-docent Oudheid en Archeologie bij de afdeling geschiedenis van de Vrije Leergangen te Amsterdam. In 1982 werd hij halftijds universitair docent bij de vakgroep Oude Testament van de Rijksuniversiteit te Utrecht en deeltijd-docent Oudheid bij de afdeling geschiedenis van de Haagse Leergangen te ’s-Gravenhage. In 1985 ruilde hij het docentschap bij de Vrije en Haagse Leergangen in voor de functie van universitair docent bij de vakgroep Oude Testament van de Universiteit van Amsterdam voor de halve werktijd. In 1989 werd hij universitair docent bij de vakgroep Oude Testament van de Rijksuniversiteit te Utrecht voor de gehele werktijd. Het jaar daarop werd hij hoogleraar Oudtestamentische vakken, Hebreeuws en Judaïca aan de Universitaire Faculteit voor Protestantse Godgeleerdheid te Brussel (UFPG). Daarnaast was hij jarenlang gasthoogleraar Oude Nabije Oosten en Jodendom aan de Katholieke Universiteit Leuven, Faculteit der Letteren. Van 2005 tot 2015 doceerde hij Hebreeuws en Jodendom aan de Universiteit Gent. Hij is directeur van het Etty Hillesum Onderzoekscentrum te Middelburg en eindredacteur van de series 'Etty Hillesum Studies', 'Studia Semitica Neerlandica', 'Verklaring Hebreeuwse Bijbel' en van het bibliografische tijdschrift 'De Stem van het Boek'.

 

Link 'Studia Semitica Neerlandica': http://www.brill.com/publications/studia-semitica-neerlandica

Link 'De Stem van het Boek': https://www.facebook.com/DeStemVanHetBoek